В данной статье анализируются вопросы, касающиеся совершенствования функционирования автоматизированной система электронного документооборота. Осуществлен обзор ключевых этапов обработки входящей информации на примере запросов от исполнительных органов. Выделена и аргументирована необходимость постоянного совершенствования процессов обработки входящих и исходящих документов в рамках автоматизированной системы электронного документооборота для повышения эффективности работы организации. Отмечены основные проблемы, связанные с оптимизацией данной системы. В статье представлена практическая часть, в которой предлагается применение программного продукта. А оптимизация автоматизированной системы электронного документооборота осуществляется через модернизацию уже используемой системы. Данная модель подразумевает под собой дальнейшее совершенствование и модернизацию автоматизированной системы электронного документооборота, это позволяет быстро находить решения под постоянно меняющиеся требования и запросы при работе с входящей и исходящей корреспонденции. Важным моментом всех автоматизированных систем электронного документооборота является гибкость, масштабируемость и возможность системной интеграции. Автоматизация процесса ввода данных с использованием специализированного программного обеспечения существенно снизила рабочую нагрузку на сотрудников, что привело к росту их производительности и сокращению времени, необходимого для выполнения других задач. Также было отмечено уменьшение утомляемости работников, что способствовало более быстрому выполнению оставшихся операций. Полученные результаты подтверждают правильность выбранной исследовательской стратегии, обоснованность теоретических и экспериментальных выводов, а также целесообразность выбора критериев и их сравнительной оценки.

https://doi.org/10.48081/HMII4998

2025

Выпуск 2

Бұл мақалада пайдаланылатын отын қоршаған ортаға тек пайдалы ғана емес, сонымен қатар зиянды әсер ете алады деп қаралған. Қазіргі уақытта Қазақстанда мемлекеттің энергетикалық және экономикалық қауіпсіздігін қамтамасыз етудегі көмірдің рөлі мен орны қайта қарастырылуда. Бұл ретте елдің отын теңгеріміндегі көмір үлесінің ұлғаюы терең энергетикалық дағдарыстың туындауынан қорғаудың тұрақтандырушы факторы болып табылады. Алайда көмір отының пайдалану кезінде туындайтын экологиялық мәселелер жаңа экологиялық таза көмір технологияларын әзірлеуді және енгізуді талап етеді. Қоршаған ортаның ластануы халық денсаулығына теріс етеді, бұл бронх ауруларының өсуіне алып келеді. Қоршаған ортаны отынның жану өнімдерімен ластаудың жалпы көлеміндегі энергетикалық кәсіпорындардың үлесі жоғары. Экологияға ең көп зиянды жылу энергетикасы, қара және түсті металлургия, мұнай-газ саласы мен машина жасау кәсіпорындары келтіреді. Бұл мәселенің табиғат қорғау аспектісі болғандықтан, оны шешу үшін қазіргі отынға (көмірге) балама – су-көмір отыны ұсынылады. Бұл отынның осы түріне көшетін кәсіпорындар шығарындыларының құрамының өзгеруіне байланысты. Сондай-ақ, бұл отын жылу электр орталықтарында отын жағу үрдістерін оңтайландыру бойынша ең болашағы зор технологиялық шешімдердің бірі болуы мүмкін. Бұл отын Қазақстанда кеңінен таралған жоқ. Мақалада осы отынның сипаттамалары егжей-тегжейлі сипатталған. Су-көмір отынды жағу тәсілдері қаралды

https://doi.org/10.48081/LGFI6999

2025

Выпуск 2

В условиях необходимости повышения эффективности сжигания низкосортных углей и снижения расхода мазута в энергетике предлагаются различные технические решения. Однако существующие методы, включая повышение тонины помола, подогрев аэросмеси и совместное сжигание угля с мазутом, сопровождаются снижением КПД котлоагрегатов и увеличением вредных выбросов. В данной статье рассматривается инновационный способ безмазутной растопки котлоагрегатов, основанный на использовании газообразного топлива, получаемого при нагреве угля без доступа кислорода. Анализируются существующие методы розжига низкосортных углей, их недостатки и влияние на экологическую ситуацию. Основное внимание уделено перспективным технологиям частичной газификации угля, использующим эффект «обратной тепловой волны». Описаны принципы работы слоевого реактора, обеспечивающего получение газового топлива без образования канцерогенов и других вредных веществ. Внедрение метода частичной газификации угля в слоевом реакторе на основе эффекта обратной тепловой волны обеспечивает производство чистого горючего газа без побочных токсичных соединений. Предложенный метод позволяет исключить использование мазута, улучшить экономические показатели энергоснабжения и снизить экологическую нагрузку за счет сокращения выбросов оксидов серы, азота и углерода.

https://doi.org/10.48081/UKWC6930

2025

Выпуск 2

Исследование посвящено проблеме мобильности систем мониторинга пациентов, которым требуется постоянное подключение. Длительный мониторинг электрокардиограммы (ЭКГ) необходим для диагностики заболеваний, но традиционные системы не обеспечивают обратную связь в реальном времени. Беспроводная передача данных повышает комфорт пациента, но требует оптимизации энергопотребления. В работе рассматривается беспроводная система передачи электрокардиосигнала (ЭКС) на базе технологии Wi-Fi с использованием микроконтроллера ESP32, предназначенная для реализации Холтеровского мониторинга. Объектом исследования являются процессы измерения и передачи ЭКС по локальной беспроводной сети. Основной проблемой, решаемой в рамках работы, является минимизация энергопотребления автономной части системы за счёт оптимизации алгоритмов передачи и использования энергосберегающих режимов работы модуля ESP32. Разработан метод пакетной передачи ЭКС с распределением вычислений между двумя ядрами микроконтроллера, что позволило достичь высокой скважности передачи и сократить средний ток потребления. Экспериментально установлено, что при передаче пакетов размером 3450 байт и использовании режима Modem-sleep средний ток потребления передатчика составляет 50,5 мА. Проведён расчёт времени автономной работы системы, которое составило около 69 часов, что подтверждено экспериментальными данными. Полученные результаты демонстрируют возможность создания энергоэффективной беспроводной системы мониторинга ЭКГ с возможностью длительной автономной работы и передачей данных в режиме реального времени.

https://doi.org/10.48081/VWQL3346

2025

Выпуск 2

Жұмыста техногендік қалдықтардан көміртегі бар шикізатты термиялық кокстеу қарастырылған. Бұл жұмыстың басты артықшылығы-коксты алу үшін жергілікті кәсіпорындардың қалдықтарын пайдалану. Көмір ұсақ-түйектерінен, анодтық күйіктерінен және көмір пегінен тұратын шикіқұрам материалдарына дифференциалды-термиялық талдау жүргізілді. Эндотермиялық және экзотермиялық шыңдармен көрсетілген егжей-тегжейлі сипаттама термиялық әсер нәтижесінде пайда болатын физика-химиялық процестерді толық зерттеуге мүмкіндік береді. Көмір ұсақ-түйек, анодтық күйік және көмір пек негізіндегі шикіқұрам 455 °C температурада массасы бойынша 87,28% артықшылық береді, бұл сәтті кокстеуді және агломерат өндіру үшін осы қоспаларды пайдалану перспективаларын көрсетеді. Шикіқұрам материалдары жақсы термиялық тұрақтылықты көрсетті және агломерация процесінде қолдануға жарамды жоғары сапалы кокс алуға мүмкіндік берді. Эксперименттік бөлімде алынған брикеттерді кокстеу бойынша зерттеулер ұсынылған, нәтижесінде фракциялық құрамы мен қасиеттері бойынша агломерациялық өндірістегі коксқа сәйкес келетін кокс алынған. Сонымен қатар, брикеттердің калориялық мәні 6840,8 ккал/кг құрайды, бұл отынның жоғары тиімділігін көрсетеді. Бұл зерттеу дәстүрлі жоғары сапалы көмірді агломерация процесінде осы брикеттермен алмастыру әлеуетін көрсетеді, бұл шойын өндірісінде қажетті балқыту температурасын және осы температураны ұстап тұру үшін жеткілікті жылуды қамтамасыз етеді.

https://doi.org/10.48081/PACF5992

2025

Выпуск 2

Мақалада 1960 жылдың 1 желтоқсанынан бастап Павлодар индустриалды институтында (ПИИ) оқу процесі басталған күннен бастап Энергетика факультетінің дамуына талдау жасалды. ПИИ кадр мәселесін шешу үшін, атап айтқанда, Ертіс өңіріндегі Павлодарда өнеркәсіптік-энергетикалық және аграрлық секторларындағы экономикасын дамытуға білікті инженерлермен қамтамасыз ету үшін ашылды. Өткен ғасырдың 60-жылдарында ПИИ қалыптасу кезеңінде оқу үрдісінде, зертханалар мен арнайы кабинеттерді, кітапхана қорымен жабдықтауда ғана емес, сонымен қатар өңір кәсіпорындарының бағдарларының өзгеруіне байланысты мамандықтар қорында да тұрақсыз жағдай орын алды. 1976 жылы маусым айында факультет екі факультетке – энергетикалық («Электр станциялары», «Электр желілері мен жүйелері» және «Өнеркәсіптік жылу энергетика» мамандықтары) және өнеркәсіптік кәсіпорындарды электрмен жабдықтау («Өнеркәсіптік кәсіпорындар мен қалаларды электрмен жабдықтау» мамандығы) болып қайта түрленді. Факультеттердің қайтадан кері бірігуі 11 жылдан кейін, яғни 1987 жылдың қыркүйегінде орын алды. 90-шы және 2000-шы жылдарда қайта құру жылдары – ал ол дегеніміз, университет пен факультет құрылымдарына әрдайым өзгеріс енгізген жылдар. Бірақ оған қарамастан факультет өзіндік дәстүрлерді, профессор-оқытушылар құрамының негізгі әлеуетін сақтай алды. Факультет еңбек нарығының қажеттіліктеріне уақтылы жауап бере алатындығын көрсете алды, оған жаңа мамандықтардың ашылу фактілері дәлел бола алады. 2009 жылғы 18 қыркүйекте С. Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік университет. Университеттердің Ұлы Хартиясына қол қойды. Яғни бұл істің нәтижесінде 2010 жылы Қазақстан Болон үрдісінің қатысушысылар қатарына енді. 2014 жылдан бастап әр 5 жыл сайын факультетің мамандықтары халықаралық аккредиттеу рәсімінен сәтті өттіп келді және өтуде де. Қазіргі уақытта білім берудің (бакалавриатта, магистратурада, докторантурада) барлық үш деңгейінде білім беру бағдарламаларында (мамандықтарда) білім беру бағдарын жүзеге асыруға арналған халықаралық сертификаттары бар. Бүгінгі таңда энергетика факультетінің ұйымдық құрылымы деканаттан, 3 кафедрадан (жылу энергетика; электротехника және автоматтандыру; электро энергетика) тұрады. «Энергетика» факультетінде «Электро энергетика» және «Жылу энергетика» мамандықтары бойынша екі диссертациялық кеңесі іске асырылады.

https://doi.org/10.48081/SJEC5176

2025

Выпуск 2

Мақалада дәстүрлі ток қорғанысына тиімді альтернативтік болып табылатын қорғаныс ұсынылған. Металл өзектері бар токтың (ТТ) металды қажет ететін өлшеу трансформаторларын қолданбай, Электр қондырғыларының (ЭҚ) зақымданудан ресурс үнемдейтін релелік қорғанысын (РҚ) құру өткен ғасырдың 60-жылдарында басталды. Бұл трансформаторлар бүгінгі күнге дейін өзекті. Жұмыстың ғылыми жаңалығы–орамалардағы қорғаныстарды құру теориясын одан әрі дамыту. Ол магнит өрісінің (МӨ) индукциясын әр түрлі режимдерде және комплектік тарату құрылғысының (КТҚ) ұяшығының ішіндегі нүктелерде өлшеуге негізделген және олардың мәндері онымен қоректенетін ЭҚ-дағы фазааралық зақымдануды анықтау үшін жеткілікті. Ораманың кернеу датчигі сияқты және қорғаныс конструкциясы ретінде екілік рөлі өте маңызды. Ол ұяшықтың ток өткізгіш шиналарындағы токтар тудыратын МӨ-ға реакция жасайды. Ораманы минималды қашықтықты сақтай отырып, МӨ сезіну үшін ток өткізгіш шинаның жанына орнатады. Зерттеудің мақсаты қарапайым: орамаларда орындалған КТҚ ұяшығына қосылған әртүрлі ЭҚ үшін жаңа, ресурстарды үнемдейтін қорғауды әзірлеу. Бұл қорғаныс қосылған ЭҚ-ны ажыратпай, қондырғыларды қашықтан басқаруға мүмкіндік береді. Мақалада ұяшыққа қосылған ЭҚ зақымданудан қорғауды жүзеге асырудың жаңа конструктивтік шешімі берілген.

https://doi.org/10.48081/MBSO8608

2025

Выпуск 2

Энергия шығындарының артуы мен экологиялық талаптардың күшеюі жағдайында мұнайды өңдеу процестерін оңтайландыру ерекше маңызға ие болып табылады. Энергияны ең көп қажет ететін процестердің бірі – вакуумдық газойльді алу және оны одан әрі қарай өңдеу, бұл шикізат каталитикалық крекинг үшін пайдаланылады. Мұнайды ұтымды өңдеу, экологиялық қасиеттері жақсартылған сапалы өнімдер алу мәселесі өте өзекті. Осыған байланысты мұнайды терең өңдеуге дайындау өте маңызды. Вакуумдық газойль – қайта өңдеудің маңызды шикізаты, оны алу және қайта өңдеу процестерінің энергия сыйымдылығы жоғары. Вакуумдық газойльді гидротазарту процесінің математикалық моделі қайта өңделетін шикізат пен алынған өнімнің энергетикалық сипаттамаларын жақсартудың және күкірт қосылыстарының қоршаған ортаға әсерін азайтудың, сондай-ақ крекинг катализаторының улануын азайтудың маңызды құралы болып табылады. Энергия тиімділігін арттыру арқылы энергия тұтынудың салыстырмалы түрде төмендеуімен өндіріс өсімінің энергия тұтынудың өсуімен ажырамас байланысы бар. Математикалық модель әдісін қолдану нәтижелері шикізат түріне байланысты қондырғының технологиялық режимін оңтайландыру, процестің жұмыс параметрлері, өңделетін шикізаттың құрамы өзгерген кезде қондырғының материалдық балансын болжау және вакуумдық газойльді гидротазарту процесінің энергетикалық тиімділігін арттыру сияқты бірнеше өндірістік мәселелерді шешуге мүмкіндік береді.

https://doi.org/10.48081/RAIS5912

2025

Выпуск 2

Статья посвящена разработке селективного метода определения поврежденной линии при однофазном замыкании на землю, основанного на сравнении угла и амплитуды токов нулевой последовательности линий с учетом переходного сопротивления. Наличие переходного сопротивления существенно усложняет процесс обнаружения повреждения, так как приводит к снижению однофазного тока замыкания на землю на поврежденной линии или на шинах и емкостных токов неповрежденных линий. В работе особое внимание уделяется анализу токов нулевой последовательности, их амплитуды и угла, как основным диагностическим признакам, позволяющим осуществить селективное определение места замыкания — на шинах распределительных устройств или на отходящих фидерах линий. Проведен анализ влияния величины переходного сопротивления на параметры токов нулевой последовательности, что позволило выработать критерии выбора алгоритма работы защиты. Разработка принципов действия защиты основана на моделировании переходных процессов в программной среде Matlab, что обеспечило возможность детального исследования динамики аварийных режимов и оценки работоспособности предлагаемой релейной защиты от замыкания на землю. В результате были предложены алгоритмы, учитывающие не только амплитуду, но и угол токов нулевой последовательности, что существенно повышает чувствительность и селективность защиты. Полученные результаты могут быть использованы при проектировании централизованных систем релейной защиты от замыкания на землю с целью повышения селективности, чувствительности и быстродействия срабатывания направленной защиты от замыкания на землю, а также обеспечения бесперебойности электроснабжения в распределительных сетях, что в свою очередь позволит упредить повреждение или преждевременный выход из строя электрооборудования, снизить затраты на работы по техническому обсуживанию и ремонту электроборудования, снизить риск электротравматизма для оперативного персонала.

https://doi.org/10.48081/ORKU1028

2025

Выпуск 2

Industrial automation and control equipment are witnessing unprecedented advancements, with a multitude of technologies now available to flow through the value chain. Competing against each other, it is increasingly challenging for decision-makers to choose the most effective solutions. With so many manufacturers now offering products, industry professionals often lack the insights required to make proper comparisons. This situation results in inefficiencies and poor investments. This challenge is particularly pronounced in areas such as power generation, manufacturing, and other industries where these analytics are used, but no standardized parameter checks were taken on analytics. This study focuses on these aspects by showcasing a thorough reflection of prominent automation and control technologies, assessing their profiling parameters, and respective brand-specific advantages. This thesis employs a “mixed-methods approach” that rests on quantitative and qualitative analysis, both based on a unique dataset synthesized from publicly available data. The research assists industry professionals, procurement experts, and decision-makers in making better selections, resulting in greater efficiency, lower costs, and improved industrial automation strategies.

https://doi.org/10.48081/BQDI1971

2025

Выпуск 2